به گزارش مفدا لارستان؛ پروین اعتصامی، با نام اصلی رخشنده اعتصامی، در تاریخ ۲۵ اسفند ۱۲۸۵ در شهر تبریز به دنیا آمد. پدر او، یوسف اعتصامی آشتیانی، علاقه‌ی زیادی به فرهنگ و ادبیات داشت و در آن زمان در انتشار ماهنامه‌ی ادبی «بهار» همکاری می‌کرد. در سال ۱۲۸۸، پدر پروین اعتصامی نماینده‌ی مردم تبریز در مجلس شد و به همین دلیل، زمانی که پروین تنها ۶ سال داشت، با خانواده‌اش از تبریز به تهران آمدند. او آخرین فرزند خانواده بود و سه برادر بزرگ‌تر از خود داشت.

تحصیلات اولیه‌ی پروین اعتصامی در خانه و زیر نظر پدر شکل گرفت. سپس او به مدرسه‌ی آمریکایی در تهران رفت و به عنوان شاگرد ممتاز، تحصیلاتش را در همین مدرسه به پایان رسانید.

پروین اعتصامی سرودن شعر را از ۷سالگی آغاز کرد و در دوران نوجوانی، اشعار او به اوج پختگی و زیبایی رسیدند. در تمام این دوران، پدرش همراه و یاور او بود و نهایت تلاش خود را برای شکوفایی دخترش در شعر و ادبیات می‌کرد.

جایگاه پدر، به عنوان فعال سیاسی و فرهنگی، زمینه را برای آشنایی پروین اعتصامی با سایر شعرا و چهره‌های شاخص آن زمان فراهم می‌کرد. از جمله می‌توان به ارتباط با اشخاص بزرگی همچون علی اکبر دهخدا، ملک‌الشعرای بهار و عباس اقبال آشتیانی اشاره کرد که پروین را به سرودن اشعار بیشتر تشویق می‌کردند و به او انگیزه می‌دادند.

در سال ۱۳۱۳ پروین اعتصامی با یکی از افسران شهربانی وقت ازدواج کرد و همراه او به کرمانشاه رفت، اما روحیه‌ی لطیف و شاعرانه‌ی او تضاد زیادی با چهارچوب‌های فکری و نظامی همسرش داشت و این ازدواج چند ماه بیشتر دوام نیاورد. این جدایی، تا حدودی پروین اعتصامی را به انزوا برد. هر چند در همین دوران بود که او توانست نخستین دیوان اشعارش را منتشر کند و به عنوان کتابدار در دانشسرای عالی مشغول به کار شود. انزوای پروین اعتصامی با مرگ پدرش در سال ۱۳۱۶ اوج گرفت و او ارتباط خود را با طیف وسیعی از اطرافیان محدود کرد.

سرانجام در سال ۱۳۲۰ پروین اعتصامی در حالی که تنها ۳۴ سال داشت و خود را برای چاپ دوم دیوان اشعارش آماده می‌کرد، به بیماری حصبه مبتلا شد و در ۱۵ فروردین‌ماه همان سال چشم از جهان فروبست. او را در آرامگاه خانوادگی‌شان در حرم حضرت معصومه در قم به خاک سپرده‌اند.

دیوان اشعار پروین اعتصامی

از پروین اعتصامی تنها یک دیوان اشعار منتشر شده‌ است. او در دیوان اشعار خود به مضامینی همچون ظلم‌ستیزی، عدالت‌خواهی، و حمایت از محرومان و ستمدیدگان اشاره می‌کند. تأکید بیشتر پروین اعتصامی در اشعارش بر «مناظره» است. تا جایی که بیش از ۷۰ عنوان از اشعار او در این قالب سروده شده‌اند و می‌توان نوعی مناظره و پرسش و پاسخ را در آن‌ها دید.

نخستین چاپ دیوان اشعار پروین اعتصامی در سال ۱۳۱۴ اتفاق افتاد. این کتاب را چاپخانه‌ی مجلس شورای ملی منتشر کرد و ملک‌الشعرای بهار مقدمه‌ای بر آن نوشت.

دیوان اشعار پروین اعتصامی را از اینجا دانلود نمایید.

سبک سروده های پروین اعتصامی

کتاب دیوان که شامل ۲۳۸ قطعه شعر می ‌باشد. که از آن بین ۶۵ قطعه به صورت مناظره بین دو شخصیت است. قالب اکثر اشعار پروین اعتصامی قطعات ادبی است. تقریبا همه آن ها مضامین اجتماعی را با دیده‌ی انتقادی به تصویر می کشد.

در میان اشعار پروین اعتصامی، تعداد کثیری از شعر به صورت مناظره میان حیوانات، اشیاء و گیاهان سروده شده است. مضمون و پیام اشعار او بیشتر نصیحت‌ های اخلاقی، غنیمت شمردن وقت و فرصت ‌ها، ناپایداری دنیا و انتقاد از ظلم و ستم به مظلومان و ضعیفان است.

پروین در شعر هایش از سبک شعرای بزرگ معاصر و قبل خود نیز استفاده کرده است.

ملک ‌الشعرای بهار در مقدمه دیوان او ‌نوشته است:

این دیوان ترکیبی از دو سبک و شیوه ی لفظی و معنوی آمیخته با سبکی مستقل است. یکی از آن دو شیوه خراسان است. که مخصوص استاد ناصر خسرو قبادیانی است. دیگر شیوه او سبک شعرای عراق و فارس است. که به طور ویژه شیخ مصلح الدین سعدی شیرازی علیه الرحمه از آن بهره می گرفت. از حیث معانی و مضمون هم چیزی بین افکار و خیالات حکما و عرفای بزرگ است. این سبک، شیوه و مضمون مخصوص اعتصامی، سبک و اسلوبی مستقل است که مخصوص عصر امروز است. بیشتر پیرو حقیقت جویی و تجسم معانی است. در مجموع این سیاق ترکیب شده و شیوه ‌ای بدیع و فاضلانه تولید کرده است.